Hiện nay, việc phát nhạc tại nhà hàng, quán ăn, quán cà phê hay các cơ sở kinh doanh dịch vụ đã trở nên rất phổ biến nhằm tạo không gian thư giãn và nâng cao trải nghiệm của khách hàng. Tuy nhiên, không ít chủ cơ sở vẫn băn khoăn liệu việc mở nhạc trong quá trình kinh doanh có phải xin phép chủ sở hữu quyền tác giả hay không, có phải trả tiền bản quyền hay không và mức phí được tính như thế nào. Bài viết dưới đây, Luật Hoàng An sẽ phân tích các quy định mới nhất của pháp luật về quyền tác giả, quyền liên quan và hướng dẫn cách xác định tiền bản quyền trong trường hợp các bên không đạt được thỏa thuận.
I. NHÀ HÀNG MỞ NHẠC CÓ CẦN XIN PHÉP HAY TRẢ PHÍ BẢN QUYỀN HAY KHÔNG?
Theo quy định tại khoản 1 Điều 26 Luật Sở hữu trí tuệ quy định:
1. Các trường hợp sử dụng tác phẩm đã công bố không phải xin phép nhưng phải trả tiền bản quyền, phải thông tin về tên tác giả và nguồn gốc, xuất xứ của tác phẩm bao gồm:
b) Trường hợp tác phẩm đã được chủ sở hữu quyền tác giả cho phép định hình trên bản ghi âm, ghi hình công bố nhằm mục đích thương mại thì tổ chức, cá nhân sử dụng bản ghi âm, ghi hình này trong hoạt động kinh doanh, thương mại không phải xin phép nhưng phải trả tiền bản quyền cho chủ sở hữu quyền tác giả của tác phẩm đó theo thỏa thuận kể từ khi sử dụng; trường hợp không đạt được thỏa thuận thì thực hiện theo quy định của Chính phủ. Chính phủ quy định chi tiết các hoạt động kinh doanh, thương mại quy định tại điểm này.
Đồng thời, theo quy định tại khoản 1 Điều 33 Luật Sở hữu trí tuệ quy định:
1. Các trường hợp sử dụng bản ghi âm, ghi hình đã công bố không phải xin phép nhưng phải trả tiền bản quyền, phải thông tin về bản ghi âm, ghi hình bao gồm:
b) Tổ chức, cá nhân sử dụng bản ghi âm, ghi hình đã công bố nhằm mục đích thương mại trong hoạt động kinh doanh, thương mại không phải xin phép nhưng phải trả tiền bản quyền theo thỏa thuận cho người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình, tổ chức phát sóng kể từ khi sử dụng; trường hợp không đạt được thỏa thuận thì thực hiện theo quy định của Chính phủ. Chính phủ quy định chi tiết các hoạt động kinh doanh, thương mại quy định tại điểm này.”
Theo đó, cá nhân, tổ chức sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình đã công bố nhằm mục đích thương mại để sử dụng tại nhà hàng, quán cà phê, khách sạn, cửa hàng, siêu thị, khu vui chơi, trung tâm thương mại, cơ sở kinh doanh dịch vụ karaoke, quán bar… không phải xin phép chủ sở hữu quyền tác giả hoặc chủ sở hữu quyền liên quan trước khi sử dụng, Tuy nhiên, tổ chức, cá nhân phải thực hiện nghĩa vụ trả tiền bản quyền cho các chủ thể quyền theo thỏa thuận hoặc theo quy định của pháp luật nếu các bên không đạt được thỏa thuận.
Ngoài ra, tổ chức, cá nhân phải chủ động liên hệ với chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình hoặc với tổ chức quản lý tập thể quyền tác giả, quyền liên quan để thỏa thuận việc sử dụng. Đồng thời, các bên sử dụng có trách nhiệm cung cấp danh mục, thời lượng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình đã khai thác và thanh toán tiền bản quyền theo quy định pháp luật. Trong trường hợp không xác định được hoặc không thể liên hệ với chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn hoặc chủ sở hữu quyền liên quan đối với bản ghi âm, ghi hình, tổ chức, cá nhân sử dụng có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ với tổ chức hành chính giúp Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch thực hiện chức năng quản lý nhà nước về quyền tác giả, quyền liên quan.
Xem thêm: Đăng ký bản quyền tác giả cho tác phẩm âm nhạc
II. CÁCH TÍNH TIỀN BẢN QUYỀN KHI MỞ NHẠC TRONG NHÀ HÀNG KHI KHÔNG THỎA THUẬN ĐƯỢC TIỀN BẢN QUYỀN
Theo phụ lục II ban hành kèm theo Nghị định 17/2023/NĐ-CP, sử đổi bổ sung bởi Điều 33 Nghị định 134/2026/NĐ-CP quy định về biểu mức tiền bản quyền khi sử dụng tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình trong hoạt động kinh doanh, thương mại trong trường hợp giới hạn quyền tác giả, giới hạn quyền liên quan như sau:
Số tiền bản quyền chi trả (tính theo năm) = Mức lương cơ sở x Hệ số điều chỉnh
Mức lương cơ sở:
- Trước ngày 01/7/2026, mức lương cơ sở là 2,34 triệu đồng/tháng.
- Từ ngày 01/7/2026, mức lương cơ sở là 2,53 triệu đồng/tháng.
Hệ số điều chỉnh được quy định theo bảng sau:
| STT | Hoạt động kinh doanh, thương mại | Hệ số điều chỉnh tính theo sức chứa hoặc diện tích/địa điểm theo năm sử dụng | ||
| Đến 15 m2 | Từ trên 15 m2 đến 50 m2 | Trên 50 m2 | ||
| 1 | Nhà hàng, phòng hội thảo, hội nghị (tính theo tổng diện tích/năm) | Đến 50 m2 | Từ trên 50 m2 đến 100 m2 | Trên 100 m2 |
| Hệ số điều chỉnh là 2,0/50 m2/năm | Cứ mỗi m2 tăng thêm thì hệ số điều chỉnh là 0,05/m2/năm | Cứ mỗi m2 tăng thêm thì hệ số điều chỉnh là 0,03/m2/năm (Số tiền bản quyền tối đa trong một năm là: 8 x Mức lương cơ sở) | ||
Lưu ý: Phụ lục này áp dụng quy định phân loại đô thị như sau:
- Thành phố Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh: Áp dụng theo khung giá.
- Đô thị loại I: Áp dụng 80% khung giá.
- Đô thị loại II: Áp dụng 50% khung giá.
- Đô thị loại III: Áp dụng 20% khung giá. Trường hợp thuộc vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn thì áp dụng 10% khung giá.
Ví dụ: Ngày 16/6/2026, bạn mở Nhà hàng có diện tích 80 m2 tại Thành phố Hà Nội. Cách tính tiền bản quyền như sau:
a. Hệ số điều chỉnh:
- 50 m2 đầu tiên: 2,0.
- 30 m2 tăng têm: 1,5
- Tổng hệ số điều chỉnh: 3,5
b. Số tiền bản quyền phải trả: 2.340.000 đồng x 3,5=8.190.000 đồng/năm.
III. CÁC CÂU HỎI THƯỜNG GẶP
1. Nhà hàng chỉ mở nhạc từ YouTube hoặc Spotify có phải trả tiền bản quyền không?
Trả lời: Có. Việc sử dụng các bản ghi âm, ghi hình hoặc tác phẩm âm nhạc trong hoạt động kinh doanh nhằm phục vụ khách hàng vẫn có thể phát sinh nghĩa vụ trả tiền bản quyền theo quy định của Luật Sở hữu trí tuệ, dù nguồn phát là YouTube, Spotify hay các nền tảng trực tuyến khác.
2. Nhà hàng có phải xin phép tác giả trước khi mở nhạc không?
Trả lời: Theo quy định hiện hành, đối với trường hợp sử dụng tác phẩm hoặc bản ghi âm, ghi hình đã được công bố nhằm mục đích thương mại, nhà hàng không phải xin phép trước nhưng phải thực hiện nghĩa vụ trả tiền bản quyền cho chủ thể quyền theo thỏa thuận hoặc theo quy định của pháp luật.
3. Tiền bản quyền được trả cho ai?
Trả lời: Tiền bản quyền được thanh toán cho chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình hoặc tổ chức quản lý tập thể quyền tác giả, quyền liên quan được các chủ thể này ủy quyền quản lý.
4. Nếu không thỏa thuận được mức tiền bản quyền thì xử lý như thế nào?
Trả lời: Trường hợp các bên không đạt được thỏa thuận, mức tiền bản quyền sẽ được xác định theo quy định của Chính phủ, trong đó hiện nay được hướng dẫn tại Phụ lục II ban hành kèm theo Nghị định 17/2023/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung).
5. Không trả tiền bản quyền khi mở nhạc trong nhà hàng có bị xử phạt không?
Trả lời: Có thể. Nếu việc sử dụng tác phẩm âm nhạc hoặc bản ghi âm, ghi hình trong hoạt động kinh doanh xâm phạm quyền tác giả hoặc quyền liên quan, tổ chức, cá nhân vi phạm có thể bị yêu cầu chấm dứt hành vi vi phạm, bồi thường thiệt hại và bị xử lý theo quy định của pháp luật.
Mọi nhu cầu tư vấn pháp luật, vui lòng để lại câu hỏi, thông tin ở phần bình luận bên dưới hoặc liên hệ Luật Hoàng An theo hotline 0398.597.144 để được hỗ trợ nhanh chóng.
Bình luận: