Tài Khoản Vốn Đầu Tư Trực Tiếp: Mở Khi Nào, Dùng Vào Việc Gì?

Tài Khoản Vốn Đầu Tư Trực Tiếp: Mở Khi Nào, Dùng Vào Việc Gì?

2026-11-17 57

Trong quá trình thành lập và hoạt động của doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, việc mở tài khoản vốn đầu tư và thực hiện chuyển tiền góp vốn đúng quy định là vấn đề nhiều nhà đầu tư quan tâm. Vậy doanh nghiệp có bắt buộc phải mở tài khoản vốn đầu tư không? Nhà đầu tư Việt Nam và nhà đầu tư nước ngoài góp vốn vào doanh nghiệp cần chuyển tiền vào tài khoản nào? Thời điểm mở tài khoản và thời hạn góp vốn được xác định như thế nào? Trong bài viết dưới đây, Luật Hoàng An sẽ phân tích các quy định mới về tài khoản vốn đầu tư (ICA) theo Thông tư 38/2026/TT-NHNN, đồng thời hướng dẫn những vấn đề nhà đầu tư cần lưu ý khi thực hiện góp vốn vào doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.

I. TÀI KHOẢN VỐN ĐẦU TƯ LÀ GÌ VÀ NHỮNG ĐỐI TƯỢNG NÀO PHẢI MỞ?

Tài khoản vốn đầu tư là tài khoản được mở tại ngân hàng được phép để thực hiện các giao dịch liên quan đến hoạt động đầu tư nước ngoài tại Việt Nam, bao gồm: góp vốn, chuyển nhượng vốn, vay nước ngoài, chuyển lợi nhuận và chuyển vốn đầu tư ra nước ngoài.

Theo Thông tư 38/2026/TT-NHNN do Ngân hàng Nhà nước ban hành ngày 31/7/2026, có hiệu lực từ ngày 18/8/2026 và thay thế Thông tư 06/2019/TT-NHNN, các đối tượng phải mở tài khoản vốn đầu tư được quy định tại Điều 6, bao gồm:

  • Tổ chức kinh tế do nhà đầu tư nước ngoài hoặc doanh nghiệp thành viên Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam thành lập;
  • Tổ chức kinh tế có nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ trên 50% vốn điều lệ sau khi thực hiện giao dịch góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp;
  • Doanh nghiệp dự án PPP do nhà đầu tư nước ngoài thành lập;
  • Nhà đầu tư nước ngoài tham gia hợp đồng BCC, dự án PPP không thành lập doanh nghiệp dự án và nhà thầu nước ngoài trong hoạt động dầu khí. Đối với các trường hợp này, mỗi hợp đồng hoặc dự án phải mở một tài khoản riêng theo quy định.

Lưu ý: Doanh nghiệp không nên chỉ căn cứ vào tỷ lệ sở hữu vốn nước ngoài tại thời điểm hiện tại để xác định nghĩa vụ mở tài khoản. Lịch sử thành lập, Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (GCNĐKĐT), quá trình thay đổi vốn và cơ cấu sở hữu qua từng thời kỳ cũng là những yếu tố cần rà soát để xác định chính xác nghĩa vụ mở, duy trì và sử dụng tài khoản vốn đầu tư.

II. MỞ TÀI KHOẢN VỐN ĐẦU TƯ KHI NÀO?

Một trong những điểm thay đổi đáng chú ý của Thông tư 38/2026/TT-NHNN so với Thông tư 06/2019/TT-NHNN là thời điểm được phép mở tài khoản vốn đầu tư. Theo quy định mới, nhà đầu tư không nhất thiết phải chờ đến khi được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (GCNĐKĐT) mới được mở tài khoản mà có thể thực hiện theo hai giai đoạn:

1. Giai đoạn trước khi được cấp hoặc điều chỉnh GCNĐKĐT

Nhà đầu tư có thể thành lập tổ chức kinh tế trước, sau đó mở một tài khoản vốn đầu tư bằng ngoại tệ và/hoặc một tài khoản bằng đồng Việt Nam tại cùng một ngân hàng được phép. Trong giai đoạn này, tài khoản chỉ được sử dụng cho các mục đích nhất định, bao gồm: tiếp nhận vốn góp, tiền lãi phát sinh; thanh toán các chi phí hợp pháp trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư; hoàn trả vốn trong trường hợp dự án không được cấp hoặc điều chỉnh GCNĐKĐT.

Lưu ý: việc mở tài khoản và chuyển tiền vào tài khoản vốn đầu tư không đồng nghĩa với việc nhà đầu tư đã được phép triển khai dự án đầu tư.

2. Giai đoạn sau khi được cấp GCNĐKĐT

Sau khi được cấp GCNĐKĐT, tổ chức kinh tế tiếp tục sử dụng tài khoản vốn đầu tư đã mở trước đó, đồng thời có thể mở thêm tài khoản bằng loại ngoại tệ khác theo quy định. Ở giai đoạn này, tài khoản được sử dụng để thực hiện đầy đủ các giao dịch thu, chi liên quan đến hoạt động đầu tư theo Điều 8 và Điều 9 Thông tư 38/2026/TT-NHNN. Doanh nghiệp cần bổ sung GCNĐKĐT và Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp cho ngân hàng nơi mở tài khoản để hoàn thiện hồ sơ quản lý tài khoản.

Về thời điểm mở tài khoản: Thông tư không quy định một thời hạn cụ thể mà doanh nghiệp bắt buộc phải mở tài khoản ngay sau khi thành lập. Tuy nhiên, do tiền góp vốn bằng tiền phải được chuyển qua tài khoản vốn đầu tư theo quy định, doanh nghiệp nên chủ động mở tài khoản trước khi nhà đầu tư thực hiện chuyển vốn để bảo đảm giao dịch đúng quy định về quản lý ngoại hối.

III. TÀI KHOẢN VỐN ĐẦU TƯ ĐƯỢC SỬ DỤNG VÀO NHỮNG MỤC ĐÍCH GÌ?

Theo Điều 8 và Điều 9 Thông tư 38/2026/TT-NHNN, các giao dịch thu, chi qua tài khoản vốn đầu tư được quy định tương ứng đối với tài khoản bằng ngoại tệ và tài khoản bằng đồng Việt Nam. Về cơ bản, các giao dịch này được chia thành hai nhóm:

1. Các khoản tiền được phép chuyển vào tài khoản

  • Vốn góp của nhà đầu tư nước ngoài và nhà đầu tư trong nước;
  • Tiền thanh toán chuyển nhượng vốn, chuyển nhượng dự án đầu tư trong các trường hợp thuộc diện phải thực hiện qua tài khoản vốn đầu tư;
  • Các khoản thu liên quan đến hoạt động vay nước ngoài của doanh nghiệp theo quy định về vay, trả nợ nước ngoài.

2. Các khoản tiền được phép chuyển ra khỏi tài khoản

  • Thanh toán các chi phí hợp pháp trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư và hoàn trả vốn trong trường hợp không được cấp GCNĐKĐT;
  • Chuyển vốn đầu tư, lợi nhuận và các nguồn thu hợp pháp ra nước ngoài theo quy định về quản lý ngoại hối;
  • Chuyển tiền sang tài khoản thanh toán của doanh nghiệp để phục vụ hoạt động sử dụng vốn và lợi nhuận tại Việt Nam, bao gồm cả hoạt động tái đầu tư.

3. Một số nguyên tắc quan trọng khi sử dụng tài khoản vốn đầu tư

  • Trường hợp góp vốn bằng nhiều loại tiền tệ, nhà đầu tư phải lựa chọn một loại tiền tệ làm cơ sở tính toán. Tổng giá trị vốn góp sau quy đổi không được vượt quá số vốn đã đăng ký trong hồ sơ đầu tư.
  • Nhà đầu tư trong nước được phép góp vốn bằng ngoại tệ tự có nhưng không được sử dụng ngoại tệ mua hoặc vay từ tổ chức tín dụng tại Việt Nam để thực hiện góp vốn.
  • Giao dịch thanh toán chuyển nhượng vốn giữa nhà đầu tư cư trú và nhà đầu tư không cư trú phải thực hiện qua tài khoản vốn đầu tư theo quy định. Đối với giao dịch giữa hai nhà đầu tư không cư trú, không bắt buộc thực hiện qua tài khoản này.
  • Các khoản chi phí phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh và vận hành thường xuyên của doanh nghiệp được thực hiện thông qua tài khoản thanh toán thông thường, không phải tài khoản vốn đầu tư.

Như vậy, tài khoản vốn đầu tư không phải là tài khoản thanh toán được sử dụng cho mọi hoạt động của doanh nghiệp mà chủ yếu phục vụ các giao dịch liên quan trực tiếp đến vốn đầu tư nước ngoài. Doanh nghiệp cần phân loại đúng dòng tiền thu, chi để tránh nhầm lẫn trong quá trình thực hiện giao dịch và tuân thủ quy định về quản lý ngoại hối.

VI. CÂU HỎI THƯỜNG GẶP

1. Công ty chưa có GCNĐKĐT có mở được tài khoản vốn đầu tư không?

Trả lời: Có, nhưng tài khoản chỉ dùng để nhận vốn điều lệ, tiền lãi, thanh toán chi phí chuẩn bị đầu tư và hoàn vốn nếu không được cấp GCNĐKĐT. Công ty được mở một tài khoản ngoại tệ và/hoặc một tài khoản đồng Việt Nam tại cùng một ngân hàng.

2. Người Việt Nam góp vốn vào công ty có vốn nước ngoài có phải chuyển tiền vào tài khoản này không?

Trả lời: Có. Mọi khoản góp vốn bằng tiền vào tổ chức kinh tế thuộc diện phải mở tài khoản đều chuyển khoản vào tài khoản vốn đầu tư. Nhà đầu tư trong nước có thể góp bằng ngoại tệ tự có, không dùng ngoại tệ mua hoặc vay từ tổ chức tín dụng trong nước.

3. Nhận chuyển nhượng phần vốn từ nhà đầu tư nước ngoài thì thanh toán thế nào?

Trả lời: Nếu một bên là nhà đầu tư không cư trú và bên kia là người cư trú, tiền thanh toán phải đi qua tài khoản vốn đầu tư và phải bằng đồng Việt Nam. Giao dịch giữa hai nhà đầu tư không cư trú không bắt buộc đi qua tài khoản này. Anh/chị nên rà soát từng giao dịch trước khi thanh toán.

4. Công ty tôi đã góp vốn qua tài khoản thanh toán thì phải làm gì?

Trả lời: Nếu vốn điều lệ được nhận trước 18/8/2026, Thông tư 38 cho phép chuyển số tiền đó sang tài khoản vốn đầu tư. Anh/chị nên làm việc với ngân hàng sớm và lưu đủ chứng từ, không nên chờ đến khi cần chuyển lợi nhuận ra nước ngoài mới xử lý.

Mọi nhu cầu tư vấn pháp luật, vui lòng để lại câu hỏi, thông tin ở phần bình luận bên dưới hoặc liên hệ Luật Hoàng An theo hotline 0398.597.144 để được hỗ trợ nhanh chóng.

Cần tư vấn trực tiếp với luật sư?

Gửi tình huống của bạn, Luật Hoàng An sẽ trao đổi và hướng dẫn hướng xử lý phù hợp. Xem thêm: Dịch vụ giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.

Luật sư Vương Đức Hiệp
Tác giả

Luật sư Vương Đức Hiệp

Luật sư Vương Đức Hiệp là Giám đốc Công ty Luật Hoàng An, tốt nghiệp Cử nhân Luật học tại Trường Đại học Luật Hà Nội, thành viên Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội.

Luật sư tư vấn các lĩnh vực doanh nghiệp, đầu tư nước ngoài (FDI), giấy phép kinh doanh, sở hữu trí tuệ và tham gia bào chữa, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp tại Tòa án. Từ năm 2023, Luật Hoàng An đã hỗ trợ hơn 1.000 doanh nghiệp và xử lý hơn 1.000 hồ sơ cho khách hàng.

2026-11-17 57 lượt xem

Bình luận:

Quý Khách hàng có nhu cầu tư vấn, xin vui lòng để lại thông tin dưới đây cho chúng tôi

Đăng ký email để nhanh chóng nhận được những thông tin pháp lý mới nhất từ chúng tôi